Tentoonstelling ‘Etsen van Rembrandt’ in Brielle

Brielle - Een uitzonderlijke selectie etsen van Rembrandt van Rijn is van 21 mei tot en met 30 augustus in het Historisch Museum Den Briel te zien. De werken komen uit prestigieuze collecties van het Rijksmuseum, Teylers Museum, het Rembrandthuis en de Collection Rembrandt in Black & White.

Museumdirecteur Marijke Holtrop is de drijvende kracht achter het project. “Mijn loopbaan begon in het Museum Rembrandthuis,” vertelt ze. “Hoe bijzonder is het om nu een Rembrandt-tentoonstelling in Brielle te organiseren?”

Veelzijdigheid van Rembrandt
“De tentoonstelling laat zien hoe veelzijdig Rembrandt was als etser,” aldus Holtrop. Zijn fijnzinnige etsen tonen mythologische en bijbelse verhalen, alledaagse taferelen en karakteristieke koppen. Haar persoonlijke favoriet is het piepkleine zelfportretje van slechts 50 bij 40 millimeter, dat als beeldmerk van de tentoonstelling dient. “Rembrandt was pas 24 toen hij het maakte. Die blik grijpt je meteen, onvoorstelbaar op dat minuscule formaat. Het getuigt van ongekend vakmanschap. De etsen zijn pure getuigenissen van Rembrandts meesterschap. Van zijn beheersing van clair-obscur, het spel van licht en donker.”

Relatie Tachtigjarige Oorlog
Rembrandt leefde midden in de Tachtigjarige Oorlog. Hij maakte portretten van stadhouder Frederik Hendrik en diens vrouw Amalia, nadat hij via Constantijn Huygens aan het hof was geïntroduceerd. Daarmee is er een duidelijke relatie tussen de tentoonstelling en de missie van het museum, dat de geschiedenis van de Tachtigjarige Oorlog centraal stelt.

Missie
Sinds 2012 richt het museum zich op de Tachtigjarige Oorlog, met 1 april als Briels kernpunt, aangevuld met de Brielse schatkamer en een zaal over de drie Brielse admiraals Tromp, Witte de With en Van Almonde. Aangezien toeristen het museum telkens opnieuw ontdekken, maar inwoners de vaste presentatie natuurlijk niet jaarlijks bezoeken, besloot het gemeentebestuur in 2017 tot een jaarlijkse zomertentoonstelling met een breed aansprekend thema. Zo wil het museum niet alleen toeristen, maar ook schoolgroepen en inwoners stimuleren om het museum regelmatig te bezoeken.

Voorbereidingen
Holtrop: “De voorbereidingen voor deze tentoonstelling begonnen al in de zomer van 2024. Het idee werd ontwikkeld, waarna gesprekken volgden met bruikleengevers over wat haalbaar was en tenslotte werd het concept uitgewerkt. Een inhoudelijk deskundige werd betrokken en collega Jeanette de Lange maakte werktekeningen om de prenten optimaal te presenteren. Ook Brielse ondernemers doen mee: sommige verkopen chocolaatjes, blikjes thee of kaaspakketten met als thema Rembrandt.”

Relatie met Brielle
Er is een opvallende lokale link: de Brielse schilder Martinus Middelhoek liet zich inspireren door Rembrandt. Een voorstudie van Rembrandts ets van de Joodse arts en koopman Ephraïm Bueno werd door Middelhoek nauwgezet gekopieerd. Die kopie is als bijzonder detail in de tentoonstelling opgenomen.

Workshops en lezing
Bezoekers kunnen deze zomer niet alleen kijken, maar ook zelf aan de slag. Op 27 juni en 1 augustus worden workshops etsen georganiseerd (10.30, 12.00 en 13.30 uur, €12,50 p.p.). Voor het voortgezet onderwijs is er een speciaal onderwijsprogramma ontwikkeld waarbij leerlingen zelf etsen. Op 4 juli om 15.30 uur geeft Rembrandt-verzamelaar Jaap Mulders de lezing Rembrandt, de fotograaf, over Rembrandts uitzonderlijke oog voor licht, compositie en timing - als een fotograaf avant la lettre. Aanmelden is verplicht via info@historischmuseumdenbriel.nl.

Uniek voor de regio
Holtrop hoopt dat zowel inwoners als toeristen de weg naar het museum weten te vinden. “Deze tentoonstelling is uniek voor deze regio. Rembrandts etsen behoren tot het culturele erfgoed van Nederland. Wij hopen dat veel mensen komen genieten van deze prachtige werken.”